Данная методическая разработка — сценарий соревнования по национальному многоборью «Үрүҥ Уолан» — адресована широкому кругу педагогических и культурных работников Республики Саха (Якутия) и других регионов, где сохраняются и развиваются традиционные виды спорта народа саха. Прежде всего, она предназначена учителям физической культуры общеобразовательных школ, лицеев и гимназий, в том числе сельских малокомплектных школ наслегов и улусов. Для сельского педагога, который часто остаётся единственным организатором спортивной жизни школы и отвечает одновременно за уроки, секции и внеклассные мероприятия, разработка становится практическим подспорьем: она содержит готовый сценарный ход, положение о соревновании, программу по видам состязаний, описание порядка определения победителей и сценарий торжественной церемонии открытия и награждения.
Просмотр содержимого документа
«Сценарий проведения соревнований по национальным видам спорта "Үрүҥ Уолан"»
“Үрүҥ Уолан” күрэҕин
ыытарга аналлаах сценарий
1 ыытааччы:
Үтүө күнүнэн убаастабыллаах нэһилиэк олохтоохторо!
2 ыытааччы:
Орто туруу дойду
Уруйдаах уорҕатыгар
Олохсуйан үөскээбит,
Көхсүттэн тэһииннээх
Көмүскэстэс санаалаах
Аҕа ууһун удьуордуур
Урааҥхай уоланнарбытыгар аналлаах
Саҕалыырбытын көҥүллээҥ!
1 ыытааччы:
Олунньу ый уораанын уҕарытыыта
Одун Хаан оҥоһуутунан
Эти - сиини бөҕөргөтүнэр
Өй - санаа күүһүнэн
Бэйэни көрүнүү
Күргүөмнээх күрэҕин
Уолан ыччаттарбыт
Күөн көрсүһүүлэрин
Саҕалыыр дьоро күммүтүн
Көхтөөх ытыскыт тыаһынан
Урааҥхайдыы уруйдуоҕуҥ
Алгыһынан айхаллыаҕын!
(Уолаттар “Өрөгөй музыкатын” доҕуһуолунан киирэллэр)
1 ыытаччы:
Уол оҕо
Удьуору ууһатааччы
Олоҕу салҕааччы
Омук харысхала
Иитээччии, комускээччи
Айылҕаттан бэриллибит
Аҕа баһылык аналлаах
Ыллыктаах олохтоох
Ыал бас-көс киһитин
Тус бэйэтин уратыта
Окко түспүт оҥоһуута
Сиргэ түспүт дьылҕата өйдөнөн
Кута-сүрэ бөҕөргөөтүн
Сайдар-үүнэр саргыланын
Үйэлэртэн үйэҕэ
Үөрэҕи, үлэни тутуһан
Аргыланнын, харыстаннын
Аламаҕай санааланнын!
2 ыытааччы:
Аан дойдубутун
Араҥаччылыыр ыччаттарбыт!
Күн улууһун
Көмүсүүр уоланнарбыт!
Аман туруктанан
Туруу майгыланан
Ортону тутуьан
Бөҕөх санана
Бигэ этиилэнэн
Хотуу санааланан
Туолбатаҕы толоруҥ!
Чөл бэйэҕитин ытыктаныҥ
Саха куккутун саргылааҥ!
1 ыытааччы:
Тиит курдук кытаанах
Талах курдук имигэс
Булгуруйбат тулуурдаах
Мүлүрүйбэт дьулуурдаах
Быстыбат бырдылаах
Олоххутун оҥостуҥ!
Күүстээх сүрдэниҥ
Уһуйууну ааһыҥ,
Хатыыны туорааҥ!
2 ыытааччы:
Бүгүҥҥү былааҕы таһаарар чиэс сүктэриллэр оскуола аатын көмүскээбит уоланнарга:
10-с кыласс үөрэнээччитигэр
9-с кылаас үөрэнээччитигэр
7-с кылаас үөрэнээччитигэр
(Өрөгөй музыката оонньуур)
1 ыытааччы:
Эҕэрдэлэр:
Соло - “Оҕо саас”
“Оһуор үнкүүтэ”
2 ыытааччы:
Бүгүҥҥү күрэххэ кылаабынай суудьуйаннан үлэлиэҕэ нэһилиэк, улуус тустууга, хапсаҕайга хас да төгүллээх кыайыылааҕа, спорт ветерана, тустуу тренера.
(Маҥнайгы бөлөх уоланнара күрэхтэһэн бүтэллэр. Тохтобул)
1 ыытааччы:
Эҕэрдэлэр:
Соло - “Сир симэхтэрэ”
8 кылаас кыргыттарын ансамбла
(Улахан бөлөхтөргө күрэхтэһии саҕаланар. Түмүк. Уолаттар парадтаан киирэллэр)
2 ыытааччы:
Үс төгүл үрдээн
Түөрт төгүл төлөһүйэн
Аҕыс уон ааһар албаһы баһылааҥҥыт
Тоҕус уон куотар кубулҕаты тутуьаҥҥыт
Тилэххитигэр тирэхтээх
Өттүккүтүгэр күүстээх
Эрбэххитигэр эрчимнээх
Кыайыах Уоланнарбыт кыайдахтара!
Хотуох Уоланнар хоттохторо!
1 ыытааччы:
Бүгүҥҥү күрэх түмүгүн таһаарарга эҕэрдэ тылы биэрэбит оскуола иитэр улэҕэ завуһугар.
(Бастаабыт уоланнарга, кыайыылаахтарга анал бириистэри туттарыы).
СПОНСОРДАРГА МАХТАЛ!
Эҕэрдэлэр:
Соло - “Умнума”
“Морячка” үҥкүү
Соло - “Сахам Сирэ”
2 ыытааччы:
Уол оҕо биир күн ат өрөҕөтүгэр
Биир күн ат уорҕатыгар
Уол оҕо дьоллоох,
Соноҕос ат соргулаах
Өбүгэлэрбит ыллыктаах тылларын
Өйгүтүгэр хатааҥ!
Санааҕытыгар сааһылааҥ!
Сүьүөххүтүгэр тэнитиҥ!
1 ыытааччы:
Күндү күрэх кыттааччылара!
Урааҥхай саха уолаттара!
Киһи буолан кэскиллэнэн
Саха буолан саргыланан
Иилээн-саҕалаан
Алгыс аартыгын арыйыҥ!
Үтүө олоҕу түстээҥ
Төрүккүтүн-уускутун тэнитиҥ!
2 ыытааччы:
Баҕарабыт эһиэхэ
Баҕа санаа бастыҥын
Дьон-сэргэ ортотугар
Дьоһуннук сылдьаргытыгар!
Эрэйтэн эһиллибэккэ
Кыайыыга дьулуһар
Кытаанах санааны!
Билиигэ-көрүүгэ тардыһар
Бигэ туругу!
2 ыытааччы:
Манан эркээйи курдук эрэнэр
Кэскилбитин кэҥэтэр
Кэнчээри ыччаттарбытыгар аналлаах
Күрэхпитин түмүктээри туран
Кэлэн көрбүт, сэргээбит көрөөччүлэргэ
Бука бары этэҥҥэ буолуҥ!
1 ыытааччы:
Көрсүөххэ диэри күндү ыалдьыттар!
Көрсүөххэ диэри күндү доҕоттор!
11
312 856 
